De voornaam Bronger is een betrekkelijk vaak in de noordoostelijke
(grens)gebieden (Groningen, Drenthe en Twente) van Nederland voorkomende mansvoornaam;
dragers van de naam Brongers behoeven dus niet per se (administratief aantoonbaar)
familie van elkaar te zijn. De naam betekent gewoon: 'zoon van', 'behorend bij'
of 'afkomstig uit' Bronger. Bronger is nl. ook een toponiem bij Borger en Bronneger
in Drenthe. Etymologisch gezien is Bronger een tweestammige mansvoornaam, die
gesplitst kan worden in brunja (= borstharnas) en ger (= speer). Vanaf midden
XVI eeuw komen personen met de (roep/toe)naam Br(u)onger(s) archivalisch voor.
Leden van deze groep zijn zeer divers werkzaam geweest als boer, predikant,
vervener, landarbeider, scheepskapitein, arts, boekhandelaar, kermisexploitant,
hoogleraar en scheikundige. Rond het einde van de XIX eeuw is de Brongers-groep
door de toegenomen (economische) mobiliteit meer verspreid geraakt; de rivieren
in Midden-Nederland vormen echter nog steeds een duidelijke zuidelijke grens
van de verspreiding der groep. De grote steden Rotterdam, Den Haag en Amsterdam
hebben enige (economische) aantrekkingskracht gehad. De huidige - naar schatting
400 - naamdragers in Nederland kunnen voornamelijk in zeven verschillende stammen
worden ondergebracht; binnen een stam zijn de leden administratief aantoonbaar
familie. We onderscheiden: de Groningse, de Oost-Friese, de Meedense, de Lauwerszee
en Aduarder, en de Amsterdamse stam alsmede de Eenrumse en Borger stammen.
A = Aduarder stam:
Deze begint met Bronger Peters die in het begin van de 17e eeuw grond rond Aduard huurde. Zijn afstammelingen wonen in Groningen; in de 18e eeuw trekken er enkelen naar Amsterdam. In deze stam komt ook de naam Brongersma voor. In de stam is geen mannelijk nageslacht meer. Woonplaatsen: Aduard/Kollum > Leeuwarden. Groningen (> Amsterdam).
B = Oost-Friese of Drentse stam:
Deze begint met de soldaat Brunger Gerts die in 1624 te Emden trouwt. Zijn afstammelingen hebben tot voor kort in Emden geleefd onder de naam Bronger (zonder s!) maar de familie is daar nu in mannelijke lijn uitgestorven. In de 19e eeuw vindt een afsplitsing naar Nederland plaats. Drie broers vestigen zich respectievelijk in Oudeschans, Wedde en Veendam. Hun nazaten heten Brongers en deze wonen vooral in Oost-Groningen, Oost-Drenthe (Hondsrug) en Twente. Een kleinzoon van een vierde broer vestigt zich in Den Haag. Zijn talrijk nageslacht heet Bronger (zonder s!). In deze laatste tak vindt emigratie plaats naar o.a. het toenmalige Nederlands-Indië, Canada en Noorwegen.
C = Amsterdamse stam:
Deze begint met Hendrik Brongers, die in 1753 te Amsterdam trouwt. Hij zou afkomstig zijn uit Leeuwarden, waar hij echter in de archieven (nog) niet is teruggevonden. Geen mannelijk nageslacht meer van bekend. Woonplaats: Amsterdam.
G = Groningse stam:
Naast de B-stam is dit de grootste stam. In het tweede kwart van de 17e eeuw worden in Rucxveen / 't Verlaat (bij Steenwijk, prov. Overijssel) vier broers geboren: Peter, Jan, Harmen en Beerent Gerrits. Peter Gerrits trouwt in 1660 te Veendam met een vrouw uit een Brongers-familie, die uit het gebied Midwolda / Westerlee afkomstig is. Uit dit huwelijk komt een groot aantal nakomelingen. Woonplaatsen: Veendam, Winschoten en Groningen, > Amsterdam, > Betuwe, > Rotterdam/Den Haag.
E = E-stam:
Deze begint met Bronger Gerrits, die in 1760 te Eenrum overlijdt. Zijn kleinzoon Jan Gerrits Brongers (alias Van der Wal / alias Groninger). verhuist naar Het Bildt (Friesland). Van hem stammen families Van der Wal en Bronger (zonder s!) af. Woongebied: Provincie Friesland; in de USA wonen familieleden met de naam Brunger.
M = Meedense stam:
Deze begint met Harm Hindriks Bour, gehuwd in 1726 te Meeden met Bouke Brongers. Evenals bij de G-stam komt hier de achternaam Brongers uit de vrouwelijke lijn. Door een naamswijziging in 1826 ontstaat uit deze stam een familie Boer. Woonplaatsen: vanuit Meeden vooral zuidwaarts uitwaaierend.
N = Fragment genealogieën:
Waarschijnlijk zijn zij allen in mannelijke lijn uitgestorven. Woonplaatsen: Verschillende plaatsen in Groningen en Friesland en in Amsterdam, Haarlem en Hoorn.
BB = Bronniger-Brongers stam:
Deze begint met Hindrick Brunniger, geboren te Borger ca. 1610. In zijn nageslacht is de naam wisselend: Bronniger of Brongers. Woonplaatsen: Borger, > Groningen.